Ziekten

DIARREE

Diarree kan op verschillende manieren ontstaan. Het wateropnemend vermogen van de blinde darm en de dikke darm kan verminderd zijn, o.a. door een ontsteking van het darmslijmvlies, of er wordt te veel water vastgehouden of juist aangetrokken. Dat laatste is bijvoorbeeld het geval als het paard grote hoeveelheden jong gras eet of na laxeren.
Ook de beweeglijkheid (motiliteit) van het darmkanaal kan verstoord zijn, waardoor de tijd waarin afvalstoffen opgenomen kunnen worden, te kort is.
Aantasting van alleen het slijmvlies van de dunne darm geeft meestal 'slappe faeces', omdat het extra vocht dat vanuit de dunne darm in de dikke darm terechtkomt, voldoende door de dikke darm wordt opgenomen.

 

De belangrijkste oorzaken van diarree bij jonge en volwassen paarden en pony's zijn worminfecties, salmonellose, colitis-X, zand in de darm, een afwijkend rantsoen en vergiftigingen. Heel zelden kan diarree ook aangetroffen worden bij tumoren in de darm of in de maag. Ook bij andere aandoeningen, bijvoorbeeld van de lever of nieren, kan diarree worden gezien. Ook bij nerveuze paarden is diarree mogelijk, o.a. tijdens het werk of tijdens transport. Men noemt dit 'nervositeits-diarree'. Bij zogende veulens kan diarree eveneens veroorzaakt worden door bacterien, virussen of parasieten, maar ook de samenstelling van de moedermelk is een enkele keer de oorzaak van dunne mest bij veulens.
Ook een door mest bevuilde staart van een paard wijst op diarree.

 

OORZAKEN

 

  • Worminfecties
    Met name cyathostominose (infectie met kleine strongyliden) geeft vaak diarree. Vaak is het chronisch. Soms gaat deze worminfectie gepaard met salmonellose (zie onder).
  • Salmonellose
    Een infectie met de Salmonella-bacterie verloopt altijd oraal: paarden nemen de bacterie dus via de mond op. Besmette paarden worden drager: ze scheiden de bacteriën uit met de mest. Veelal verloopt deze ziekte symptoomloos en na enkele maanden (soms jaren) zijn de bacteriën doorgaans vanzelf uit het darmkanaal verdwenen. De ziekte kan dus vanzelf en symptoomloos genezen. Hebben deze paarden echter tevens worminfecties, een slechte voedingstoestand, koliek of een andere vorm van 'stress', dan openbaart de ziekte zich acuut: koorts, diarree, vaak met bloed en aansluitend nogal eens bloedvergiftiging. De paarden zijn dus ernstig ziek en soms sterven ze al binnen 1-3 dagen! Vaak gaat deze acute vorm samen met worminfecties en/of zandophopingen in de darm. De behandeling bestaat uit o.a. antibiotica en verder vochtinfusen.
  • Colitis-X
    Deze aandoening komt niet zo vaak voor, is niet besmettelijk en verloopt erg acuut. De oorzaak is niet helemaal bekend, vandaar dat men het colitis-X noemt.De bacteriële flora zorgt normaliter mede voor de vertering in de dikke darm. Bij een verstoring hiervan krijgen anaerobe bacteriën (d.w.z. bacteriën die niet van zuurstof houden, zoals o.a. Clostridium) de overhand en gaan toxinen (gifstoffen) produceren. Dit kan ontstaan na rantsoenveranderingen, door stress, maar ook door het geven van antibiotica.
    De diarree (waterdun) treedt heel acuut op, het paard is suf en heeft o.a. koorts. Hij kan in shock raken en daardoor juist ondertemperatuur krijgen. Ook nu kunnen ze binnen enkele uren of dagen sterven en ook kunnen ze hoefbevangen worden.
    De prognose van Colitis-X is slecht. Ondanks grote hoeveelheden infusen en eventueel andere medicijnen sterven ze vaak toch nog.
  • Zand
    Wanneer paarden of pony's op een schrale weide worden gehouden en nauwelijks worden bijgevoerd nemen ze met het gras veel zand op. Meestal passeert het zand aardig vlot en wordt dan weer met de mest uitgescheiden, maar soms hoopt het zich op in de blinde darm en in de dikke darm. Het wordt nogal eens in de winter en het vroege voorjaar gezien, of in de zomer wanneer het lange tijd erg droog is. Bij pony's ziet men het vaker, omdat deze 's winters ook buiten lopen en vaker op een schrale weide worden gehouden.
    De verschijnselen van zandophopingen zijn terugkerende koliek en diarree. Meestal zijn ze niet ziek en zijn ze niet uitgedroogd, zoals bij de vorige drie oorzaken van diarree. Tenzij er natuurlijk tevens wormen of salmonella in het spel zijn.
    Om vast te stellen of er sprake is van zand, dient men de mest uit te spoelen met water. Vaak is aan het gewicht van een mestbal ook al te voelen dat er zand in zit. De behandeling bestaat uit laxeren (paraffine) en ook kan men het paard lijnzaadslijm laten drinken. Dit werkt zacht laxerend en tevens inhullend voor het darmslijmvlies.
  • Afwijkend rantsoen
    Snel gegroeid gras (dus waterrijk en veel mineralen) geeft vaak diarree. Het paard is verder niet ziek. Ook voederwisselingen, slecht voer (schimmelig, bedorven, bevroren) kan diarree veroorzaken. Doorgaans eten paarden schimmelig hooi liever niet, maar als er niets anders is...
    Bij paarden met alleen chronische diarree waarvoor geen oorzaak wordt gevonden, geeft het voeren van nagenoeg alleen krachtvoer een verbetering te zien, omdat hiermee de dikke darm wordt ontzien.
  • Vergiftiging
    Giftig zijn bijvoorbeeld ricinusbonen (25 gram bonen zijn voor een paard van 500 kg al dodelijk). Deze kunnen als verontreiniging zitten tussen andere bonen. Het paard wordt zo'n zeven uur na opname sloom, gaat zweten en verliest de coördinatie. Het raakt al snel in shock en sterft.
    Andere vergifigingen welke gepaard gaan met diarree kunnen veroorzaakt worden door arsenicum, kwik, en enkele plantensoorten, zoals digitalis (vingerhoedskruid), rhododendron, pseudo-acacia en buxus. Vanzelfsprekend zijn er nog veel meer giftige planten, maar die geven meestal geen diarree.   

Behandeling van diarree
Bij de meeste van de oorzaken hierboven is al een behandeling aangegeven. Belangrijk is in ieder geval het toedienen van infusen bij uitdroging. Daarnaast zijn er medicijnen die de spasmen van de darm opheffen en andere medicijnen die een min of meer 'stoppend' effect hebben. Het zal duidelijk zijn dat het bestrijden van de oorzaak, als die tenminste gevonden wordt, het meest effectief zal zijn. Pas op met antibiotica.

 

 

DROES
Droes is een besmettelijke ziekte die alleen voorkomt bij paarden, ezels en muildieren en wordt veroorzaakt door de bacterie Streptococcus equi. Droes kan voorkomen op elke leeftijd en bij elk ras. Oudere dieren hebben doorgaans een zeer goede weerstand na infecties.
Het meeste risico lopen jonge paarden, paarden die worden gehouden in grote aantallen en in aanraking komen met andere paarden, en paarden die veel op concoursen en shows komen.
Droes is pijnlijk, moeilijk te behandelen en kan voorkomen bij paarden die er, op het eerste gezicht, volkomen gezond uitzien (circa 10% van de paarden die herstellen, blijft drager). Daarom is het noodzakelijk contact met andere paarden zoveel mogelijk te vermijden.
Binnen een stal of erf kan droes zich snel verspreiden door direct contact tussen paarden of door indirect contact, bijvoorbeeld door gezamenlijke drink- en voederbakken of via zadels en tuig, kleding en schoeisel.

 

Symptomen
3-14 dagen nadat het paard besmet is geraakt, kunnen de eerste verschijnselen optreden. Het dier heeft koorts (een normale temperatuur van het paard is niet hoger dan 38 C!) wat wel kan oplopen tot 41 C, is sloom, eet niet.
Andere verschijnselen zijn: neusuitvloeiing (eerst slijmerig, later etterig), speekselen, moeilijk slikken waardoor er voedsel via de neus terugkomt, pijnlijk hoesten. Soms staan de paarden met een gestrekte hals en hebben ze een te volle keelstreek.
De lymfeklieren aan het hoofd zijn verdikt en pijnlijk en soms hoor je de paarden snurken doordat de gezwollen lymfeklieren de keel dicht drukken. Soms dreigen ze zelfs te stikken.

Na 7-14 dagen breken de ontstoken lymfeklieren meestal door naar de keelholte, waarbij een etterige neusuitvloeiing kan worden gezien. In de voerbak ligt dan pus. De doorbraak kan ook naar buiten plaatsvinden of naar de luchtzakken. In het laatste geval kan er een luchtzakontsteking ontstaan.
Na het doorbreken is de zwelling in de keelstreek minder en de lichaamstemperatuur daalt weer.
Soms zijn de klinische verschijnselen zo duidelijk dat de dierenarts gemakkelijk de diagnose kan stellen. Dit is echter niet altijd het geval en soms moeten er neusswabs genomen worden voor verder onderzoek. Hierbij dient te worden opgemerkt dat de diagnose van een dierenarts altijd noodzakelijk is, aangezien een paard dat een aantal van de bovengenoemde symptomen vertoont ook een andere aandoening kan hebben.

 

Vormen van droes

 

  • Keeldroes
    Dit is de meest voorkomende vorm en is een etterige ontsteking van de keel en de keellymfeklieren aan het hoofd.
  • Kooierdroes
    Als alleen de lymfeklieren tussen de kaaktakken ontstoken raken.
  • Verslagen droes
    Dit is de meest ernstige vorm: hierbij ontstaan abcessen in organen of in de lymfeklieren van de borst- of buikholte van het paard. Wanneer een dier niet herstelt na het doorbreken van de lymfeklieren bij keeldroes, de koorts aanhoudt en de conditie achteruit gaat, kan de dierenarts vaststellen of er sprake is van verslagen droes.
    Wanneer een veulen droes heeft, kan deze bij de merrie een melkklier-ontsteking (mastitis) veroorzaken, waarbij abcessen in het uier kunnen ontstaan.
Het verloop van keel- en kooierdroes is meestal goedaardig.
  1. Contact
  2. Openingstijden
  3. Medicijnen
Dierenkliniek De Rijp
Schoener 2
1483 TP De Rijp

T: 0299-671366
E: Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.
U kunt van maandag tot en met vrijdag een afspraak voor uw huisdier(en) maken.

Ook kunt u tijdens de inloopspreekuren op maandag, woensdag en vrijdag van 14.00 uur tot 14.30 uur en van 18.30 uur tot 19.00 uur terecht.

Voor het afhalen van medicijnen, voer en dergelijke is de kliniek op maandag tot en met vrijdag geopend van 9.00 uur tot 17.00 uur.

U kunt medicijnen bestellen door een mailtje te sturen naar Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken..

Vermeld daarbij: 

 

  • de naam/het merk van het medicijn
  • gewenste hoeveelheid
  • de datum wanneer u de medicijnen komt ophalen
  • uw naam, adres en telefoonnummer

 

Na goedkeuring door de dierenarts ontvangt U van ons een mailtje of telefoontje zodra de bestelling voor u klaar ligt.

LICG

 

 

Doc & Booff

Doc & Booff
Volg ons op Facebook!